90% người tiêu dùng không biết cơ quan nào bảo vệ quyền lợi cho mình

(NTD) - Đó là kết quả cuộc khảo sát trực tuyến với hơn 1.200 người do Viện Nghiên cứu Xã hội, Kinh tế và Môi trường (iSEE) thực hiện, được công bố tại Hội thảo “Quyền của người tiêu dùng Việt Nam: Các vấn đề và giải pháp” tổ chức ngày 12/3 tại Hà Nội.

Nhân ngày quyền của của người tiêu dùng thế gioái 15/3/2015, ngày 12/3, Hội TC&BVNTD Việt Nam phối hợp cùng Viện iSEE và CUTS tổ chức hội thảo "Quyền của người tiêu dùng Việt Nam: Các vấn đề và giải pháp" nhằm cung cấp những thông tin liên quan qua hoạt động khảo sát, tư vấn giải quyết khiếu nại, kinh nghiệm quốc tế, đề xuất giải pháp, góp phần đẩy mạnh hơn nữa công tác bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng theo pháp luật nước ta

Người tiêu dùng cần liên kết để có giải pháp hiệu quả bảo vệ quyền của mình, đồng thời luật pháp cần tạo điều kiện thực tế cho các tổ chức đại diện NTD hoạt động. Đó là những kiến nghị chính được đưa ra tại hội thảo do Nhóm làm việc vì sự tham gia của người dân (PPWG), Viện nghiên cứu Xã hội, Kinh tế và Mội trường (iSEE), Hội Tiêu chuẩn và Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam (VINASTAS) và Tổ chức Tín thác và Đoàn kết vì người tiêu dùng (CUTS) thực hiện nhân ngày Quyền của người tiêu dùng 15/3.

Theo ông Nguyễn Mạnh Hùng - Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hội Tiêu chuẩn & Bảo vệ người tiêu dùng, đa số người tiêu dùng Việt Nam chỉ quan tâm tới thông tin cơ bản như ngày sản xuất, giá cả, thương hiệu, nguồn gốc và chủ yếu dựa vào thông tin có sẵn trên mạng xã hội hoặc tham khảo kinh nghiệm từ người quen khi mua sản phẩm mà không quan tâm tới trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp khi mua sản phẩm.

quyen

Hội thảo "Quyền của người tiêu dùng Việt Nam: Các vấn đề và giải pháp"

Kết quả khảo sát của Viện nghiên cứu Xã hội, Kinh tế và Môi trường iSEE thực hiện vào đầu năm 2015 cho thấy, có tới 46% người tiêu dùng mua phải hàng kém chất lượng/số lượng so với quảng cáo, 40% mua phải hàng có nguồn gốc xuất xứ không rõ ràng. Tuy nhiên, chỉ có 2-3% người tiêu dùng VN sử dụng các kênh khiếu nại hoặc khởi kiện khi quyền của mình bị vi phạm. Lý do được đưa ra chủ yếu là sợ mất thời gian, không tin vào cơ chế bảo vệ và sợ tốn tiền. Đặc biệt, có gần 90% người tiêu dùng Việt Nam không biết cơ quan, hiệp hội bảo vệ quyền người tiêu dùng. 98% người dân không là hội viên của hội nhóm, câu lạc bộ bảo vệ người tiêu dùng.

Phó Chủ tịch Hội Tiêu chuẩn & Bảo vệ người tiêu dùng đề xuất, nhà nước cần đẩy mạnh hơn nữa công tác truyền thông nhằm nâng cao năng lực chủ động của người dân về quyền người tiêu dùng, cơ chế khiếu nại sẵn có; Xây dựng cơ chế tài chính cho các quỹ bảo vệ người tiêu dùng, lấy ngân sách từ tiền phạt các công ty sai phạm khi cung cấp dịch vụ cho khách hàng; Đơn giản hóa thủ tục khiếu kiện tập thể có đại diện cho các cộng đồng người tiêu dùng chủ động bảo vệ quyền của mình; Tạo điều kiện cho các hội bảo vệ quyền của người tiêu dùng, các tổ chức xã hội khởi kiện với mục đích lợi ích công cộng.

Về phía người tiêu dùng cần phải tăng tính chủ động hơn nữa trong cách tiếp cận với những thông tin quy định, luật bảo vệ tiêu dùng nhằm có thêm thông tin để tự bảo vệ mình.“Khi mua một sản phẩm hàng hóa bị hỏng, người tiêu dùng thường có tâm lý buông xuôi, dễ bỏ qua, cùng lắm là lên mạng chia sẻ thông tin hoặc tẩy chay. Điều đó chính là sự thiếu chủ động. Không phải ai cũng có tinh thần xã hội đó, Chính vì vậy, người tiêu dùng nên tìm đến những tổ chức đại diện cho quyền lợi của họ” – ông Hùng nhấn mạnh.

Đồng tình với ý kiến của ông Hùng, bà Thái Hồng Hảo – Chủ nhiệm CLB người tiêu dùng Thăng Long kiến nghị, nhà nước cần truyền thông rộng rãi trên các phương tiện truyền thông về quyền, nghĩa vụ của người tiêu dùng, phải đi sâu vào việc giải thích các quyền, các vấn đề mở rộng của quyền lợi để người dân nhận thức được rõ hơn những công cụ bảo vệ mình. Bộ Công thương cũng cần hỗ trợ cho các câu lạc bộ người tiêu dùng những khóa tập huấn nhằm nâng cao nhận thức cho người tiêu dùng.

Năm 2014, cả nước tiếp nhận và tư vấn 1551 trường hợp khiếu nại, trong đó có 471 trường hợp khiếu nại được giải quyết thành công. Tuy nhiên, theo Vinastas, đây thực sự là một con số chưa phản ảnh được hiện trạng thiệt hại hiện nay của người tiêu dùng.

Mọi thông tin chi tiết về người tiêu dùng, độc giả có thể tham khảo tại đây

Hương Giang