Những điều người Việt tuyệt đối kiêng kỵ trong ngày Tết

(NTD) – Những điều người Việt tuyệt đối kiêng kỵ trong ngày Tết để nhằm tránh những điều xui xẻo, không hay đến với gia đình, người thân của mình.

Những điều người Việt tuyệt đối kiêng kỵ trong ngày Tết như xin lửa, xin nước, vay tiền, chúc Tết người đang ngủ là những điều kiêng kỵ trong ngày Tết linh thiêng của gia đình Việt với mong muốn đón một năm mới may mắn, hanh thông.

Kiêng đi chúc Tết vào sáng mùng 1

kieng ky dau nam (Copy)
Ảnh minh họa

Xuất phát từ phong tục xông nhà, xông đất đầu năm, người đầu tiên bước vào nhà ai trong sáng mùng 1 tết chính là người quyết định đem lại sự may mắn hoặc xui xẻo cho gia đình ấy trong cả năm. Người xông đất là người được lựa chọn các tiêu chí sức khỏe tốt, tình tình hiếu thuận, đang phát tài và hợp tuổi, hợp mạng với gia chủ. Vì thế, nếu không được gia chủ mời, người Việt thường tránh đi chúc tết vào sáng mùng 1 Tết. 

Kiêng quét nhà, hót rác

Theo quan niệm dân gian, việc quét nhà trong ngày Tết sẽ quét đi theo cả lộc xuân, gia đình sẽ bị xui xẻo.

Tục này bắt nguồn từ một điển tích của Trung Quốc ghi trong "Sưu thần ký". Có người lái buôn tên là Âu Minh, đi qua hồ Thanh Thảo được thủy thần cho một người hầu tên là Như Nguyệt, đem về nhà được vài năm thì Âu Minh ăn nên làm ra, nhà rất giàu.

Một hôm, nhân ngày mồng một Tết, không biết vì lý do gì Âu Minh đánh Như Nguyệt, cô sợ quá chui vào đống rác ở góc nhà. Vợ Âu Minh không để ý nên vô tình quét nhà hót luôn cả đống rác có Như Nguyệt bên trong đổ đi. Từ đó nhà Âu Minh lại nghèo đi.

Người ta bảo Như Nguyệt chính là thần tài và lập bàn thờ để thờ. (Có lẽ vì vậy mà bàn thờ thần tài thường để ở góc nhà). Từ đó có tục kiêng hót rác trong ba ngày đầu năm do người ta sợ hót mất thần tài ẩn trong đó đổ đi, sự làm ăn sẽ không phát đạt.

Kiêng xin lửa, xin nước đầu năm

Vào dịp đầu năm mới, gia chủ thường kiêng kỵ việc cho nước, cho lửa bởi nước và lửa là yếu tố mang lại may mắn cho cả năm sau. Lửa tượng trưng cho sự ăn nên, làm ra bởi vậy nếu mang lửa đi cho người khác thì chẳng khác nào mang may mắn của mình đi cho cả. Nước cũng là một trong những yếu tố của ngũ hành. “Tiền vào như nước” nên việc xin nước đầu năm cũng được coi là kiêng kỵ, làm mất đi tài lộc.

Kiêng chúc Tết người đang nằm ngủ
kieng ky dau nam 2 (Copy)
Ảnh minh họa

Ngày xưa đất tuy rộng nhưng không phải gia đình nào cũng có nhà to để phân ra thành phòng ngủ, phòng ăn, phòng khách. Vì thế không hiếm trường hợp, khách đến nhà chúc Tết vào sáng mùng một, thấy vẫn có người nằm ngủ do phải thức khuya vào tối giao thừa. Đã đến nhà người ta thì phải xởi lởi mà chúc Tết, thế nhưng họ không chúc người đang nằm ngủ đó. Nếu không, lời chúc tốt đẹp lại bị xem như lời trù ẻo, muốn cho người ta phải nằm li bì trên giường bệnh.

Vì thế, nếu có lòng, khách phải đợi đến khi người đó ngủ dậy mới nói ra lời chúc với họ.

Kiêng mở tủ vào ngày mùng 1

Ngưởi Việt cũng kiêng không mở tủ vào ngày mùng 1 Tết vì tin rằng nếu mở tủ thì tiền tài sẽ thoát ra trong năm mới. Các thành viên trong gia đình nếu muốn lấy quần áo diện ngày đầu năm hay các đồ đạc khác trong tủ thì phải lấy trước thời điểm giao thừa.

Kiêng cho vay, trả nợ

Xuất phát từ quan niệm ngày đầu xuân là để mở cửa, đón lộc vào nhà, Việc vay muợn hoặc trả nợ trong những ngày này cũng bị coi là cấm kỵ. Nếu cho vay tiền hay trả tiền, ta giống như “dâng” tài lộc vào tay người khác, cả năm sẽ rơi vào cảnh túng thiếu. Vì vậy, trước chiều 30 Tết, các chủ nợ thường đi đòi hết các khoản nợ nần; con nợ cũng phải thu xếp tiền trả nợ trước giao thừa. 

Người có tang không nên xông nhà

Xuất phát từ phong tục xông nhà, xông đất đầu năm, người đầu tiên bước vào nhà ai trong ngày mùng 1 tết chính là người quyết định đem lại sự may mắn hoặc xui xẻo cho gia đình ấy trong cả năm.

Vì vậy, những người “nặng vía”, không hợp tuổi với gia chủ đừng nên đến xông nhà ngày đầu năm. Người có tang không nên xông đất nhà người khác để tránh xui xẻo.

Kiêng mặc quần áo màu trắng, đen

Theo quan niệm của người xưa, mùa xuân phải rực rỡ sắc màu thể hiện sức sống vạn vật và con đàn cháu đống nên đầu năm thì phải mặc trang phục màu sắc sặc sỡ( hồng, đỏ, vàng, xanh…), tạo nên sự hứng khởi tươi vui. Chính vì vậy các màu tẻ nhạt u trầm thường kiêng, đặc biệt hai màu trắng và đen là màu của tang lễ, chết chóc, bị kiêng triệt để.

Kiêng về nhà ngoại vào ngày mùng 1, 4, 5 Tết

kieng ky dau nam 3 (Copy)
Ảnh minh họa

Ở nhiều vùng, phụ nữ có chồng còn kiêng về nhà ngoại vào các ngày mùng 1, 4, 5 Tết và chỉ về vào ngày mùng 2, 3 Tết vì tin rằng, như vậy mới tránh cho nhà ngoại thoát khỏi cảnh đói nghèo.

Kiêng đổ vỡ, vấp ngã

Ông bà ta quan niệm, những từ “vỡ”, “bể” là những từ tạo nên sự chia cắt, đứt lìa, không may mắn trong năm mới. Những ngày đầu năm, người già thường khuyên con cháu phải cẩn thận, không được đánh vỡ bát đĩa, ấm chén, gãy đũa… vì điều đó khiến gia đình chia rẽ, bất hòa cũng như là điềm gở, báo hiệu sự không suôn sẻ trong các mối quan hệ xã hội. 

Đầu năm, người ta cũng chú ý đi đứng cẩn thận, ngay ngắn, tránh trượt chân, vấp ngã vì sợ “dông” cả năm. Trượt chân hay vấp ngã tượng trưng cho sự xui xẻo, trục trặc trong công việc.

Kiêng ăn đuôi cá

Ở miền Bắc có một số nơi cầu may năm mới bằng việc ăn cá chép – loài cá vượt vũ môn hóa rồng. Nếu ăn cá chép trong ba ngày đầu năm mới thì trong năm đó sẽ được hanh thông trong chuyện học hành, thăng tiến. Tuy nhiên, nhằm tăng sự may mắn, người ta tránh ăn phần đuôi, để luôn có dư thừa, tích lũy của cải trong năm mới, chứ không chỉ đủ ăn đủ mặc.

7 món quà tuyệt đối không nên biếu, tặng trong ngày Tết

Đồng hồ, dao, kéo, cá mực, cà phê, hạt tiêu, hay mèo… là những món quà tuyệt đối không nên tặng trong ngày Tết.

Mọi thông tin liên quan đến Tiêu dùng, bạn đọc có thể tham khảo thêm tại đây

Huyền Cao (TH)