Tình hình người Việt và virus SARS CoV-2 tại liên bang Nga

(CL&CS) - Ngày 3/6, giới chức y tế Moscow công bố con số chính thức tử vong do nhiễm virus SARS CoV-2 tại thủ đô cao hơn gấp đôi trong tháng 5 so với tháng 4. Tính đến thời điểm 6h35 ngày 3/6, số người nhiễm virus SARS CoV-2 tại Nga là 456.910, tử vong có 4.921 ca, 176.240 bệnh nhân hồi phục.

 

Riêng tại Moscow, Cơ quan y tế Moscow nói số người chết là 1.654, chứ không phải là 639 như công bố ban đầu.

Các phóng viên trú tại Moscow nói số liệu chính thức là quá thấp so với thực tế, nhưng họ bị cáo buộc là nêu tin giả và bóp méo sự thực.

Tính toàn quốc, cùng với Mỹ, Ấn và Brazil, liên bang Nga có lượng người nhiễm virus SARS CoV-2 cao thứ ba trên thế giới.

Phóng viên BBC News (Tiếng Việt) hỏi chuyện bà Lan Hương, một người đã sống tại Moscow từ cuối thập niên 1980 tới nay, về tình hình dịch bệnh trong cộng đồng người Việt, được cho là hiện có khoảng 100.000 người đang sinh sống tại Nga.

Bà Lan Hương: Người Việt đa phần sinh sống nhờ buôn bán hàng tại các chợ, đặc biệt ở Moscow.

Họ buôn bán tại chợ đầu mối bán buôn là chợ Liu (tên chính thức là chợ Moscow) và chợ Chim (tên chính thức là chợ Sadovod), nghĩa là nơi tập trung rất đông người qua lại - sự tiếp xúc gần là không tránh khỏi.

Người Việt lại có thói quen sinh sống tại các khu tập thể, các ký túc xá.

CoronaVietR 1
Đông đảo người Việt sinh sống tại Moscow mùa dịch COVID-19 (Ảnh: Getty)

Chính vì hai điều này nên khi có dịch bùng phát ở Nga và Moscow trở thành tâm diểm của dich Covid-19 thì người Việt cũng bị lây nhiễm rất nhiều, có thể nói tỷ lệ bị nhiễm so với dân Nga còn cao hơn rất nhiều.

Nga không đưa ra thống kê về số lượng người nước ngoài ở Nga bị nhiễm như thế nào nên không ai có số lượng người Việt chính xác bị nhiễm bao nhiêu, nhưng theo con số mà các nhóm hỗ trợ nhận được thì đã có ít nhất trên 500 người bị nhiễm và đã có trên 20 người bị thiệt mạng vì con virus (SARS CoV-2) này.

Người trẻ nhất sinh năm 1982, còn chủ yếu là khoảng từ 50 đến 64 tuổi. Nghĩa là không phải độ tuổi đã quá già yếu như các nước khác.

BBC News Tiếng Việt: Các trường hợp mắc bệnh thường do lây nhiễm từ đâu? Có ai về Việt Nam để "trốn dịch' hay không? Việc chữa trị tại Nga thế nào?

Bà Lan Hương: Đa phần các gia đình người Việt bị nhiễm đều có tiếp xúc gần và đa dạng với cộng đồng người Việt: bán hàng tại các chợ, làm taxi cho người Việt ở chợ, làm dịch vụ đưa thực phẩm cho người Việt, làm bác sỹ khám cho bà con, làm dịch vụ giấy tờ, hay đơn giản là sống trong các khu chung cư có đông người Việt sinh sống.

Trước khi dịch bùng phát ở Nga, hồi cuối tháng Ba, thì người Việt không chạy về Việt Nam tránh dịch, mà ngược lại chạy từ Việt Nam sang Nga, vì ai cũng nghĩ khả năng bùng dịch ở Việt Nam cao hơn ở Nga.

Sau khi dịch bắt đầu lan rộng ở Nga thì người ta lại không thể bay về Việt Nam được nữa.

Hôm 12/5, hãng hàng không Vietnam Airlines đã có chuyến bay đầu tiên để đưa người Việt từ Nga về Việt Nam tránh dịch.

Mặc dù gọi là chuyến bay nhân đạo, nhưng thực ra bà con vẫn phải mua vé.

Giá vé đưa ra ban đầu là 1300 USD, dành cho các trường hợp ưu tiên: trẻ con, phụ nữ mang bầu, người già và mọi người sẽ phải ngồi giãn cách trên máy bay, nên chỉ dự tính nhận 200 hành khách thôi.

Nhưng rồi số lượng hành khách đã lên đến 345 người, mà nhìn qua thì chủ yếu lại toàn là thanh niên chứ không phải cụ già và trẻ em.

CoronaVietR 2
Nhiều người Việt Nam sang Nga trong hai tháng 2, 3 trước khi dịch bùng phát tại Nga (Ảnh: Getty)

Có một số người nói tổng chi phí cho chuyến bay này của họ lên đến gần 5000 USD chứ không phải chỉ là 1300 USD tiền vé.

Dù xung quanh chuyến bay sơ tán này có nhiều bức xúc của bà con về nhiều điều, nhưng dù sao cũng phải nói rằng những ai được trở về trên chuyến bay đó đều rất vui mừng và hạnh phúc vì được thoát khỏi vùng dịch và được trở về với gia đình, được trở về chữa bệnh tại Việt Nam, vì trên chuyến bay này có hơn 20 người bị nhiễm virus.

Và cũng phải cám ơn rất nhiều người đã cố gắng để tổ chức chuyến bay, để bay trên chuyến bay đầy nguy hiểm này, để lo cho chuyến bay này được an toàn.

Công nhân một nhà máy may người Việt ở Nga đã làm ngày làm đêm để may bộ đồ bảo hộ tặng cho tất cả mọi người trên chuyến bay này miễn phí.

Những ai bị ốm ở Nga được chữa trị miễn phí như người Nga.

Có mấy người Việt bị nhiễm virus phải nhập viện cho biết, họ cũng được đối xử bình đẳng như các bệnh nhân khác, nằm cùng phòng với các bệnh nhân Nga, nhận sự chăm sóc, chữa trị và thuốc men như người Nga.

Thế nên mặc dù nằm giữa tâm dịch nhưng tình hình của người Việt ở Moscow cũng không đến nỗi căng thẳng, khó khăn như các tâm dịch khác.

BBC News Tiếng Việt:Các báo Nga và châu Âu đăng tin về con số tăng hàng ngày ở Liên bang Nga và một số vụ chết của bác sĩ trong bệnh viện chữa bệnh nhân Covid-19, tâm lý người Việt tại Nga ra sao trước các tin đó?

Bà Lan Hương: Lúc đầu, khi dịch mới bùng phát cuối tháng Ba và đầu tháng Tư, mỗi ngày nghe số lượng ca nhiễm tăng vụt, nghe tin người Việt ở chỗ này, chỗ kia bị nhiễm, rồi ngày nào cũng nghe một ai đó tử vong, cộng đồng người Việt cũng khá căng thẳng. Suốt ngày người ta chỉ trao đổi với nhau về bệnh dịch.

Nhưng rồi con người ta cũng quen dần với hoàn cảnh, và đặc biệt là số lượng người bị tử vong ở Nga không tăng vọt, người bị nhiễm nặng có đủ chỗ để nhập viện và nhận sự chăm sóc y tế, người Việt bị ốm được nhập viện và chữa trị bình thường, nên dần dần cộng đồng người Việt cũng yên tâm, không còn lo lắng nữa.

Các nhóm hỗ trợ bệnh nhân và người có hoàn cảnh khó khăn được mở ra để giúp đỡ bà con, thậm chí còn giúp đỡ cả người Nga nữa, nên cộng đồng người Việt ở Nga lần đầu tiên cảm thấy mình có bà con, có tình dân tộc, và cảm thấy gắn bó và yêu thương nhau hơn.

BBC News Tiếng Việt:Người Việt bị ảnh hưởng ra sao trước lệnh giãn cách xã hội, cách ly của Moscow? Việc buôn bán, sinh hoạt, học hành nay thế nào? Có bị kỳ thị hay không? Có bị nhầm là người Trung Quốc hay không?

Bà Lan Hương: Người Việt sinh sống chủ yếu dựa vào các chợ, và trung tâm thương mại, nên khi cả thành phố phải đóng cửa và thực hiện giãn cách xã hội thì có thể nói, đến 90% bà con người Việt bị mất việc làm, không có thu nhập.

Người Việt cũng không được nhận bất cứ sự trợ cấp nào của chính phủ Nga, nên những ai không có tích lũy thì sẽ rơi vào hoàn cảnh khó khăn vô cùng trong thời gian qua.

CoronaVietR 3
Người Việt bị nhiễm virus phải nhập viện ở Moscow cũng được đối xử bình đẳng như các bệnh nhân Nga khác (Ảnh: Reuters)

Nhiều người không có tiền để trả tiền thuê nhà, nhiều người không có cả tiền ăn, tiền mua thuốc.

Trong thời gian tới, số lượng người gặp khó khăn chắc chắn sẽ còn tăng thêm vì dù có mở cửa bán hàng nhưng người Nga đã trở nên nghèo hơn rất nhiều nên sức mua hàng trong thời gian tới sẽ giảm đi đáng kể và như vậy nghĩa là công việc của bà con người Việt cũng sẽ giảm sút và gặp khó khăn.

BBC News Tiếng Việt: Đường bay Nga và VN vẫn hoạt động?

Bà Lan Hương: Hiện nay giữa Nga và Việt Nam không còn các chuyến bay thường xuyên nào nữa.

Theo kế hoạch, Nga sẽ bắt đầu bay lại từ 15/7, còn hàng không của Việt Nam có thể còn tiếp tục dừng đến tận tháng 9 hay tháng 10.

Vừa rồi có tin chính phủ Nga bắt các hãng máy bay chỉ được bán một nửa số vé để hành khách ngồi cách xa nhau trên máy bay.

Nhưng ngay sau đó, các hãng máy bay đã kháng nghị xin hủy bỏ quy định này, nếu không giá vé máy bay sẽ quá đắt và không ai có đủ khả năng để bay nữa.

Tuy đến nay chưa thấy chính phủ phê chuẩn, nhưng người ta đoán rằng, đến khi các chuyến bay phục hồi thì chính phủ sẽ hủy bỏ quy định này, cũng như họ cũng vừa cho phép ngành đường sắt được bán vé như bình thường, chứ không phải giảm một nửa số vé như trước đây nữa.

Lúc đầu, khi dịch vừa bùng phát hồi tháng 2 thì người Trung Quốc bị kỳ thị thực sự, thậm chí các lái xe taxi bắt phải mở hộ chiếu để chứng mình họ không phải là người Trung Quốc mới cho lên xe.

Nhưng bây giờ thì ai cũng có thể bị nhiễm bệnh, và người Nga bị nhiễm còn nhiều hơn người Việt hay Trung Quốc, nên tâm lý kỳ thị Âu, Á, đã không còn nữa.

Giờ thì ai cũng phải cảnh giác và cẫn thận để bảo vệ mình, ai cũng phải đeo khẩu trang và găng tay để bảo đảm an toàn cho mọi người xung quanh.

Anh Dũng

(Theo BBC News)